Wanneer je voor het eerst naar Ghana reist, kom je al snel voor een praktische vraag te staan: hoe regel je je geldzaken? In Nederland is het vanzelfsprekend dat je bijna overal kunt pinnen of contactloos kunt betalen, maar in Ghana werkt het net even anders. Contant geld speelt nog steeds een grote rol, mobiele betalingen zoals Mobile Money (MoMo) zijn veel gebruikelijker, en je bankpas of creditcard wordt maar beperkt geaccepteerd. In dit blog lees je precies hoe je als Nederlandse reiziger met geld omgaat in Ghana: van geld opnemen bij ATM’s tot omgaan met cash en het begrijpen van het MoMo-systeem.
De munteenheid: de Ghanese Cedi
In Ghana betaal je met de Ghanaian Cedi (GHS). De munt wordt uitgesproken als “sidi” en bestaat uit biljetten van onder 5, 10, 20, 50, 100 en 200 cedi. Daarnaast zijn er munten van 1 en 2 cedi, en van de centen (pesewas).
De waarde van de cedi kan behoorlijk schommelen. Reken er dus niet op dat de koers lang stabiel blijft. Op dit moment is 1 euro ongeveer 12 cedi, en loop je soms met flinke stapels briefjes rond. Verspreid de biljetten over je bagage wanneer je gaat reizen.
Geld opnemen bij ATM’s
In de meeste steden vind je voldoende geldautomaten (ATM’s). Daar kun je met je Nederlandse pinpas (mits ingesteld op gebruik buiten Europa) of met een creditcard geld opnemen.
- Beschikbaarheid
Niet alle pinautomaten werken altijd. Soms zijn ze buiten gebruik of is het geld op. Vooral in het weekend kan dat een uitdaging zijn. Het is daarom slim om altijd wat contant geld achter de hand te houden. - Banken waarbij je debit card werkt
Een debit card werkt niet bij elke bank. Kijk voor je op reis gaat of er ergens op de route een Stanbic of ABSA bank is. Deze banken zijn het meest betrouwbaar voor debit cards.
- Kosten
Voor geldopnames betaal je vaak extra kosten: zowel je eigen bank als de Ghanese bank rekent een kleine toeslag. Het kan dus lonen om grotere bedragen in één keer op te nemen in plaats van meerdere kleine bedragen. - Veiligheid
Kies bij voorkeur ATM’s die zich bevinden bij grote banken of in winkelcentra. Ze zijn vaak beter beveiligd en minder gevoelig voor fraude. Pin bij daglicht en berg je geld discreet op.
Cash is king
Hoewel er steeds meer digitale mogelijkheden bijkomen, blijft contant geld de belangrijkste betaalvorm in Ghana. Vooral in markten, kleine winkels, taxi’s en bij straatverkopers wordt er uitsluitend met cash gewerkt.
Een paar tips:
- Zorg dat je altijd biljetten en munten bij je hebt. Voor een taxi of een fles water van 5 cedi kan een biljet van 100 cedi lastig zijn, omdat verkopers vaak geen wisselgeld hebben.
- Houd je geld overzichtelijk in een portemonnee of geldriem.
- Neem niet meer cash mee dan je nodig hebt voor een dag, om risico’s te beperken.
Mobiele betalingen: MoMo
Een van de opvallendste ontwikkelingen in Ghana is de opkomst van Mobile Money (MoMo). Dit systeem maakt het mogelijk om via je mobiele telefoon geld te storten, opnemen en overmaken zonder bankrekening. Grote providers zoals MTN, TeleCel en AirtelTigo hebben allemaal hun eigen MoMo-diensten. Van je Nederlandse bankrekening kun je snel geld overmaken naar je MoMo account met apps zoals Remitly en Wise.
Voor veel Ghanezen is dit hét betaalmiddel bij uitstek. Je ziet overal MoMo-agenten in kleine kraampjes of kiosken langs de weg. Daar kun je geld storten of opnemen.
- Voor reizigers
Als toerist gebruik je MoMo meestal minder, omdat je er een lokaal telefoonnummer en bij sommige providers een verblijfsvergunning voor nodig hebt . Toch kan het handig zijn als je langer blijft of veel met Ghanezen samenwerkt. Zo kun je makkelijk geld versturen zonder altijd cash bij je te dragen.
Betalen met MoMo
Steeds meer winkels, restaurants en hotels accepteren betalingen via MoMo. Het werkt veilig en snel, het vereist dat je saldo op je mobiele wallet hebt staan.
Betalen met kaart
Creditcards worden in Ghana maar beperkt geaccepteerd. Grote hotels, internationale restaurants en sommige winkels in Accra hebben de mogelijkheid om met Visa of Mastercard te betalen, maar reken er niet op dat je overal je kaart kunt gebruiken.
Voor gewone boodschappen (in kleine winkels of straat), een taxirit of eten in lokale restaurant heb je bijna altijd contant geld nodig. Pinpassen (zoals Maestro of V-Pay) zijn nog minder bruikbaar als betaalmiddel, behalve bij ATM’s.
Slimme tips voor geldzaken in Ghana
- Stel je pinpas in voor gebruik buiten Europa voordat je vertrekt. Dit kun je meestal regelen via de app van je bank.
- Neem een creditcard mee als back-up. Visa wordt vaker geaccepteerd dan Mastercard.
- Bewaar je cash gespreid. Een deel in je portemonnee, een deel op een veilige plek in je accommodatie. Tenzij het reizen (met openbaar vervoer) kun je ook wat geld in je ruimbagage stoppen.
- Houd altijd kleingeld bij je. Een biljet van 200 cedi klinkt handig, maar is in de praktijk lastig in te wisselen.
- Overweeg een lokale simkaart als je langer blijft (en een verblijfsvergunning krijgt), zodat je MoMo kunt gebruiken. Dat maakt je reis veel praktischer.
Tot slot
Geldzaken in Ghana werken net wat anders dan in Nederland, maar als je je goed voorbereidt is het geen probleem. Zie cash als je belangrijkste betaalmiddel, gebruik ATM’s slim en veilig, en ontdek hoe handig Mobile Money is als je hier langer verblijft.
Heb je nog andere vragen over reizen in Ghana? Je kunt me mailen op jennifer@languagecafeghana.com